Ken je vijand
Ik keer me nog wel eens af van mijn militaire verleden, sinds ik op het spirituele pad ben beland. Maar ik blijk daar ook dingen geleerd te hebben die nu nog steeds heel nuttig zijn.
Een militaire les: Ken je vijand! Sun Tzu zegt in The art of war (vechten zonder strijd):
Wie de vijand kent en zichzelf zal in honderd veldslagen niet in gevaar zijn;
Wie de vijand niet kent maar zichzelf wel, zal soms winnen en soms verliezen;
Wie de vijand niet kent en zichzelf niet, zal iedere slag in gevaar zijn.
De parallel met schaduwwerk kan je nauwelijks ontgaan!
Ik voel me dus wel aangemoedigd om me meer te verdiepen in “de vijand”. In dit geval de gebeurtenissen in de wereld waar ik me van af wil keren, niet mee wil identificeren, me verbijsterd over voel, die ik niet kan begrijpen. Dus ik vroeg aan ChatGPT….
hoe het toch mogelijk is dat jonge IDF soldaten een palestijns kind sniperen, een woonwijk opblazen, of palestijnse heiligdommen ontheiligen en daar video’s over posten. Vanuit welk bewustzijn kun je zoiets doen? Kun je de argumenten geven vanwaaruit deze jonge soldaten kunnen denken dat het oke/ het juiste is om dit te doen?
Het antwoord dat ik kreeg
Als jonge IDF-soldaten Palestijnse kinderen doden of heiligdommen ontheiligen, doen ze dat zelden omdat ze ‘gewoon slecht’ zijn. Ze doen het vanuit een bewustzijnstoestand die gevormd is door omstandigheden, ideologie, angst en de normalisering van geweld. Hier zijn enkele psychologische, culturele en politieke mechanismen en argumentaties die dat gedrag kunnen verklaren — niet goedpraten, maar begrijpen:
🧠 1. Geconditioneerd bewustzijn (hersenspoeling / indoctrinatie)
Vanaf jonge leeftijd leren veel Israëlische jongeren in een samenleving die het militaire apparaat verheerlijkt. De ander (Palestijnen) wordt gepresenteerd als existentieel gevaar. In die context kan het doden van een kind dat als “bedreiging” wordt gezien, voelen als een daad van bescherming of loyaliteit.
Interne rechtvaardiging:
“Als ik hem niet uitschakel, kan hij later ons iets aandoen.”
“Wij zijn de goeden, zij haten ons. Alles wat ik doe is verdediging.”
⚔️ 2. Dehumanisatie
Palestijnen worden in bepaalde kringen niet meer als volledige mensen gezien. Door herhaald gebruik van termen als “terroristen”, “menselijke schilden” of “kankergezwellen”, wordt empathie uitgeschakeld.
Interne rechtvaardiging:
“Het zijn geen kinderen zoals onze kinderen.”
“Ze gebruiken kinderen als wapens, dus het is hun schuld.”
🪖 3. Groepsdruk en machtsdynamiek
In een legercultuur heerst hiërarchie, kameraadschap en groepsdruk. Gewelddadig gedrag wordt soms aangemoedigd of beloond (expliciet of impliciet).
Interne rechtvaardiging:
“Ik wil erbij horen, niet zwak zijn.”
“Mijn commandant keurt het goed – dus het zal wel juist zijn.”
📹 4. Normalisering van geweld & sociale media
Door jarenlange oorlogssituaties wordt geweld genormaliseerd. Het posten van video’s is een manier om dominantie te tonen of om de ander te vernederen, wat psychologisch kan voelen als een overwinning of uitlaatklep.
Interne rechtvaardiging:
“Zij filmen ook hoe ze ons doden.”
“We moeten laten zien dat wij sterker zijn.”
😱 5. Trauma, angst en wraak
Sommigen zijn getraumatiseerd door raketaanvallen of de dood van familieleden. Ze reageren niet vanuit bewustzijn, maar vanuit getriggerde emotie.
Interne rechtvaardiging:
“Zij begonnen. Ik doe alleen maar terug.”
“Zij hebben mijn neef vermoord – nu zijn zij aan de beurt.”
🔒 6. Ideologisch fundamentalisme / religieuze rechtvaardiging
Sommige jonge soldaten zijn religieus-nationalistisch opgevoed met het idee dat dit hun beloofde land is en dat God aan hun kant staat.
Interne rechtvaardiging:
“God gaf dit land aan ons.”
“Dit is heilige oorlog.”
🌪️ Tot slot: wat voor bewustzijn is dit?
Dit gedrag komt voort uit een gesloten, vernauwd bewustzijn, gebaseerd op angst, afgescheidenheid, onbewuste pijn, en de ontmenselijking van de ander. Er is geen innerlijk contact met het hart, met empathie, of met het universele in de ander.